de natuur en zijn Belgische gastronomische toppers

Tamme kastanje: Laat je niet ontmoedigen door die stekelige bolster, want daaronder zit een waardevolle vrucht. Kastanjes worden meestal uit het vuistje gegeten, maar je kan ze ook koken, poffen en in allerlei herfstgerechten gebruiken.

Hazelnoot: Wie hazelnootjes wil verzamelen, moet er vlug bij zijn. Ook eekhoorns, verschillende muizen en de hazelnootboorder ( een bizarre snuitkever) zijn er dol op. Aan hun knaagsporen kan je trouwens zien wie de dader is geweest.

Oesterzwam: De herfst is meestal al een heel eind gevorderd wanneer de oesterzwammen op de bomen verschijnen. Door de schaarste in Vlaanderen is het onverantwoord om in het wild paddestoelen te oogsten. Oesterzwammen worden gelukkig gekweekt voor consumptie, en dat al zeker 400 jaar.

Cantharel: In het Middeleeuwse Frankrijk werd het woord " chanterelle" gebruikt voor vogels met een opvallende zang zoals een kraaiende haan. Die paddenstoel dankt zijn naam aan de gelijkenis met een hanekam. Alle soorten zijn bij ons zeldzaam, maar in de handel vind je in het najaar de overheerlijke trechterchantarel en de geheimzinnige hoorn-des-overvloeds.

Judasoor: Paddestoelen hebben vaak bizarre namen. Volgens de legende hing Judas, na Christus te hebben verraden met een kus, zich op aan een vlierboom. Zijn oor hing tegen een dode tak aan en groeide eraan vast. Dat klinkt misschien niet smakelijk, maar toch worden de taaie zwarte zwammen veelvuldig gebruikt in de Chinese keueken en tegenwoordig ook steeds meer bij ons.

Vlier: Weinig struiken worden zo sterk geprezen om hun culinaire kwaliteiten als de vlier. De bloesems worden in het voorjaar verwerkt tot een verfrissende limonade, kruidige confituur of ingebakken in pannekoeken. Van de bessen maak je een gezonde hoestsiroop of jam. Zorg wel dat je de merels voort bent.

Watermunt: watermunt blijft doorbloeien tot een flink eind in de herfst. De verse, geurige blaadjes leg je in een kop heet water voor een verkwikkende thee.

Veenbes: De inheemse kleine veenbes is een minuscuul dwergstruikje, dat vooral opvalt wanneer de lichtroze bloemetjes of dieprode bessen verschijnen. Jammer genoeg zijn ze veel te zeldzaam om zomaar te plukken. In de handel vind je de ( Amerikaanse) grote veenbessen of cranberry.

Zeekraal: jonge strengels van de zeekraal zijn een zilte delicatesse, die in tientallen gerechten kan verwerkt worden. De oogst gebeurt in het voorjaar of vroege zomer. Ze zijn op hun mooist in de herfst wanneer de zeekraal de schorre rood kleurt.

Sleedoorn: sleedoornpruimpjes kan je na de eerste vorst verwerken tot confituur, opleggen op brandewijn of jenever. Wie de vogels en de natuur te slim af wil zijn, kan ze vroeger plukken en invriezen. Moet het nog sneller, dan ga je best eens naar de Voerstreek voor een " Voerens drupke" met een " sjlieekreke.

natuurhistorie in de 16 de eeuw deel 6

Brunetto Latino wijst ons erop dat wanneer hij de gemagnetiseerde naald zag van Bacon die naar het Noorden wees, er geen enkele navigator gebruik van wilde maken, uit angst dat hij zou aanzien worden als een magier.

Wetenschap werd matig getolereerd in de dertiende, veertiende en vijftiende eeuw, alleen als een wetenschap met uitsterven werd bedreigd of dat een kerkgeleerde er achter stond werd de wetenschap aanvaard.

We kunnen ons een beeld vormen van de status die de natuurlijke historie had gedurende de Middeleeuwen door de de proprietatibus rerum van Bartholomew eens onder de loep te nemen.

Hij had een middelmatige notie van Egypte en Indie en de Hyperboreerse bergen die zouden bevolkt zijn met draken, griffioenen en sirenes.

Het is wel grappig om te zien hoe hij natuurlijke feiten observeerde en interpreteerde. De opvolging van kleuren in de regenboog zouden volgens hem rood, blauw en groen zijn. Als je een oor in het water steekt moet je oppassen want het zou kunnen afbreken door de deining van het water. Bijen zouden zichzelf volladen met stenen zodat ze wat steviger vliegen als er een windstoot komt. De krab wacht tot de oester zich opent, steekt dan een steen tussen de twee schelpen zodanig dat hij het oestervlees makkelijk kan verorberen. De vos mankt omdat zijn rechterbenen korter zijn dan zijn linkerbenen. Deze dingen werden geschreven ten tijde dat de mooiste delen van de gote kerken in York, Salisbury en Lincoln werden opgericht. Dat het Merton college werd gesticht in Oxford. Deze verhalen werden niet afgedaan als populaire fabels, maar werden voor waar aangenomen omdat ze waren geschreven door een man die was opgeleid volgens de hoogste normen in de dertiende eeuw. Hij had namelijk zijn educatie gekreen aan de universiteit van Parijs. Ook werden deze teksten niet verworpen door de mensen die deze teksten door de eeuwen heen zouden kopieren, vertalen en hervertalen, en ze tot slot zouden uitgeven in boekvorm.